Dünya bankası ile kentsel dönüşüm
Dünya Bankası Kentsel Dönüşüm Kredisi Nedir?
Türkiye’de kentsel dönüşümün önündeki en büyük sorunlardan biri, eski ve riskli binaların yenilenmesinin yüksek maliyetidir. Bir binanın deprem açısından riskli olduğu bilinse dahi, kat maliklerinin yeni binanın yapım maliyetini karşılayamaması dönüşüm kararının yıllarca ertelenmesine neden olabilmektedir.
Dünya Bankası finansmanıyla yürütülen İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi, tam olarak bu sorunun çözümüne yönelik önemli bir finansman modeli sunmaktadır.
Program kapsamında şartları sağlayan riskli yapı maliklerine bir bağımsız bölüm için 3.000.000 TL’ye kadar, aylık %0,69 faiz oranıyla, ilk 12 ay geri ödemesiz ve sonrasında azami 180 ay vadeli kredi imkânı sağlanmaktadır. Kredi, klasik bir ihtiyaç veya konut kredisi gibi malikin hesabına serbestçe kullanabileceği nakit olarak aktarılmaz. İnşaatın ilerleme seviyesine bağlı olarak, malik adına yüklenici firmanın banka hesabına kontrollü ve aşamalı şekilde ödenir. Webdosya
Bu nedenle sistem yalnızca bir kredi programı değildir. Aynı zamanda binanın, malikin, müteahhidin ve yeni yapılacak projenin birlikte değerlendirildiği kontrollü bir kentsel dönüşüm modelidir.
Dünya Bankası Kentsel Dönüşüm Kredisi Aslında Nedir?
Programın resmî adı İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi – İADŞP‘dir.
Dünya Bankası 2022 yılında Türkiye’de konutların ve altyapının deprem, sel ve diğer afet risklerine karşı daha dayanıklı hale getirilmesi amacıyla toplam 512,2 milyon ABD doları tutarında finansmanı onayladı. Bunun önemli bir bölümü riskli konutların güçlendirilmesi veya yeniden yapılmasını sağlayacak finansman mekanizmalarına ayrıldı. Dünya Bankası’nın proje amacı, deprem ve iklim risklerine dayanıklı konutlara ve altyapıya erişimi artırmak olarak tanımlanıyor. Dünya Bankası
Türkiye tarafında proje T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı bünyesindeki Kentsel Dönüşüm Başkanlığı tarafından yürütülmektedir. Dünya Bankası finansmanı sağlar; fakat vatandaşın kredi başvurusu doğrudan Dünya Bankası’na yapılmaz. Projenin uygulanması, değerlendirilmesi ve hak sahiplerinin süreçlerinin yönetilmesi Türkiye’deki ilgili kamu kurumları ve protokol imzalanan ticari bankalar üzerinden gerçekleştirilir. World Bank
Bu ayrım önemlidir.
Bir malik “Dünya Bankası’na kredi başvurusu yapıyorum” diye düşünmemelidir. Teknik olarak malik, Dünya Bankası tarafından finanse edilen İADŞP kapsamında oluşturulan finansman programına başvurmaktadır.
Dünya Bankası Kentsel Dönüşüm Kredisi Hangi İllerde Geçerli?
Haziran 2026 tarihli güncel Riskli Yapı Malikleri Uygulama Kılavuzu, proje kapsamındaki illeri İstanbul, İzmir, Tekirdağ, Kahramanmaraş, Kocaeli, Sakarya ve Manisa olarak saymaktadır. Kılavuz ayrıca projenin pilot olarak İzmir’de başladığını ve diğer proje illerinde başvurular açıldıkça Bakanlığın proje internet sitesinden duyuru yapılacağını belirtmektedir. Webdosya
Bu nedenle yalnızca bir ilin proje kapsamında bulunması yeterli değildir. Başvuru yapılacağı tarihte o il için başvuru sisteminin açık olup olmadığı da kontrol edilmelidir.
Özellikle İzmir açısından sistem önemlidir; proje ilk olarak İzmir’de uygulanmaya başlanmış ve Dünya Bankası’nın Mayıs 2025 tarihli uygulama raporuna göre İzmir’deki dayanıklı konut alt kredi programında o tarihe kadar 139 hak sahibiyle alt kredi sözleşmesi imzalanmıştı. Yani bu finansman yalnızca teorik olarak açıklanmış bir destek modeli değildir; uygulamaya geçmiş bir programdır. World Bank
Kimler 3 Milyon TL Dünya Bankası Kentsel Dönüşüm Kredisi Kullanabilir?
En temel şart, yapının 6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı olarak tespit edilmiş olması veya ilgili şartları taşıyan afet nedeniyle yıkılmış bir yapı olmasıdır.
Haziran 2026 tarihli güncel malik kılavuzuna göre kredi üst limiti bir bağımsız bölüm için 3.000.000 TL‘dir. Her hak sahibi krediye yalnızca bir bağımsız bölüm için başvurabilir. Hisseli tapularda ise kredi hakkı tapuda kayıtlı hisse oranına göre değerlendirilir. Webdosya
Dolayısıyla “Binada 17 malik varsa bina 51 milyon TL kredi alır” şeklinde otomatik bir sonuç çıkarmak doğru değildir.
Teorik olarak 17 ayrı hak sahibinin her birinin şartları sağlaması ve her birine 3 milyon TL’nin tamamının onaylanması halinde toplam finansman 51 milyon TL’ye ulaşabilir. Ancak her malik ayrı ayrı değerlendirilir ve 3 milyon TL bir garanti değil, üst limittir.
Bir malike 3 milyon TL, başka bir malike daha düşük bir tutar onaylanabilir; başka bir malik ise kredibilite şartlarını sağlayamadığı için kredi alamayabilir.
Malik İçin En Önemli Kredi Şartları Nelerdir?
Bakanlığın yayımladığı kredibilite kriterleri oldukça nettir. Başvuru sahibinin açık ve devam eden icra kaydının, haciz kaydının veya takip kaydının bulunmaması gerekir. Ayrıca kullanılacak kredinin aylık taksit tutarı, belgelenmiş hane halkı aylık gelirinin %70’ini aşamaz. Mevcut ipotek varsa, Bakanlığın SSS açıklamasına göre kredi başvurusundan önce kaldırılması gerekir. Çevre Bakanlığı
Bunun yanında Haziran 2026 kılavuzu, iştirak halinde mülkiyet bulunan tapularda bağımsız bölüm üzerine ipotek tesis edilebilmesi için mülkiyet yapısının paylı mülkiyete dönüştürülmesini öngörmektedir. Daha sonra hissedarlar kendi payları oranında başvuru yapabilir. Webdosya
Bu nedenle bir apartmanda kredi sürecine başlamadan önce yalnızca binanın teknik durumu değil, maliklerin tapu ve finansal durumları da önceden incelenmelidir.
İşte Dünya Bankası finansmanlı kentsel dönüşüm sürecinde klasik bir kat karşılığı projeden farklı olarak finansal ön analiz bu kadar önemlidir.
3 Milyon TL Kredi Alan Bir Malik Ne Kadar Öder?
Güncel şartlara göre kredi üst limiti 3.000.000 TL, aylık faiz oranı %0,69, ilk geri ödemesiz dönem 12 ay ve sonrasındaki geri ödeme süresi azami 180 aydır. Taksitlerin aylık eşit taksitler halinde ödenmesi öngörülmektedir. Webdosya
Basit bir finansal örnek üzerinden, 3 milyon TL’nin tamamının kullanıldığını ve 180 aylık geri ödeme döneminde %0,69 aylık faizle standart eşit taksit hesabı uygulandığını varsayarsak yaklaşık tablo şöyledir:
| Kredi | Aylık faiz | Geri ödemesiz dönem | Geri ödeme vadesi | Yaklaşık aylık taksit* | 180 taksit toplamı* |
|---|---|---|---|---|---|
| 3.000.000 TL | %0,69 | 12 ay | 180 ay | 29.157 TL | 5.248.187 TL |
*Bu hesap bilgilendirme amaçlı matematiksel örnektir. 12 aylık geri ödemesiz dönemde faizin bankaca nasıl muhasebeleştirileceği, kredinin inşaat ilerledikçe parçalı kullandırılması, faiz indirimleri ve bankanın kesin ödeme planı gerçek taksit tutarını değiştirebilir. Bakanlığın güncel kılavuzu 12 aylık geri ödemesiz dönemi ve ardından 180 aylık eşit taksitli geri ödemeyi açıkça belirtmekle birlikte, nihai ödeme tablosu kredi sözleşmesi aşamasında banka tarafından belirlenmelidir. Webdosya
Yaklaşık 29.157 TL’lik taksit örneğinde, taksidin belgelenmiş hane gelirinin %70’ini aşmaması şartını yalnızca matematiksel olarak ele alırsak, hane gelirinin yaklaşık 41.653 TL veya üzerinde olması gerekir. Ancak bankanın değerlendirmesinde başka borçlar, gelir belgeleri ve krediye ilişkin diğer kriterler de dikkate alınabileceğinden bu rakam “3 milyon TL kredi almak için kesin asgari gelir” olarak değerlendirilmemelidir.
Faiz Daha da Düşebilir mi?
Evet. Programın önemli özelliklerinden biri de belirli hak sahipleri ve enerji verimli projeler için ilave faiz indirimlerinin bulunmasıdır.
Bakanlığın güncel açıklamasında mali kapasitesi sınırlı hak sahipleri, riskli binadaki konutu dışında başka konutu bulunmayanlar, emekliler, şehit aileleri, engelli birey bulunan haneler ve belirlenen diğer kırılgan gruplar için ek faiz indirimi mekanizmaları tanımlanmaktadır. Ayrıca yeni binanın enerji performansı da kredi faizini etkileyebilir. A sınıfı Enerji Performans Sertifikası bulunan projeler için yıllık %0,50, B sınıfı için yıllık %0,25 faiz indirimi öngörülmektedir. Bir indirim kategorisinden yararlanmak, şartları sağlanıyorsa diğer kategorilerden yararlanmaya engel değildir. Çevre Bakanlığı
Bu nedenle kentsel dönüşüm projesinde enerji verimliliğinin yalnızca gelecekteki elektrik veya ısıtma giderleri açısından değil, finansman maliyeti açısından da değeri bulunmaktadır.
Dünya Bankası Kentsel Dönüşüm Kredisine Nereden Başvurulur?
Başvurular ARAAD sistemi üzerinden yürütülmektedir. Sisteme e-Devlet üzerinden vatandaş veya müteahhit erişebilmektedir. Bakanlığın resmî ARAAD başvuru bağlantısı da İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi sayfasında yayımlanmaktadır. Çevre Bakanlığı
Fakat burada sık yapılan bir yanlış vardır:
Malik, binası riskli çıktıktan sonra doğrudan bankaya gidip “3 milyon TL Dünya Bankası kredisi istiyorum” diyerek süreci başlatmaz.
Önce projenin ve yüklenicinin sisteme uygun hale gelmesi gerekir.
Başvuru Süreci Nasıl İlerliyor?
Süreç riskli yapı tespitiyle başlar. Maliklerin dönüşüm kararı ve uygun yükleniciyle anlaşmasının ardından yüklenici tarafından kredi programının gerektirdiği belgeler hazırlanır. Bakanlığın zorunlu tuttuğu Ek Taahhütname, maliklerle müteahhit arasında yapılan sözleşmeye eklenir.
Yeni binanın ruhsatı alındıktan sonra müteahhit, riskli yapıya ait Yapı Kimlik Numarası – YKN ve yeni yapının yapı ruhsatı bülten numarasıyla ARAAD üzerinden proje kaydı oluşturur. Proje bilgileri ve gerekli belgeler sisteme yüklenir. Çevre Bakanlığı
Bakanlık önce proje dosyasını ve yüklenici tarafını inceler.
Dosya uygun bulunursa maliklerin bireysel başvuru aşaması açılır.
Malikler ARAAD üzerinden kendi bilgilerini girerek elektronik başvurularını gerçekleştirir. Güncel kılavuzda hak sahibi bilgileri, riskli yapı bilgileri, mülkiyet bilgileri, gelir bilgileri ve varsa faiz indirimiyle ilgili bilgilerin sisteme girilmesi öngörülmektedir. Daha sonra hak sahibi, gerekli belgelerle Bakanlıkla protokol imzalamış ticari bankaya fiziki başvurusunu tamamlar. Webdosya
Banka malikin kredibilitesini değerlendirir.
Banka değerlendirmesi olumlu tamamlandığında dosya yeniden Başkanlık onayına gönderilir.
Bu nedenle süreç aslında iki paralel uygunluğun birleşimidir:
Projenin ve müteahhidin uygunluğu + malikin kredi uygunluğu.
İkisinden yalnızca birinin uygun olması yeterli değildir.
Müteahhit Neden Bu Kadar Önemli?
Dünya Bankası finansmanlı kentsel dönüşüm modelinde müteahhit yalnızca binayı yapan şirket değildir.
Başvuru sisteminin önemli bir kısmını yüklenici yürütmektedir.
Bakanlığın resmî açıklamasına göre müteahhit; gerekli belgeleri hazırlamak, Ek Taahhütname’yi sözleşmeye eklemek, riskli yapı YKN’sini ve yeni yapı ruhsat bilgilerini kullanarak ARAAD’da proje başvurusu oluşturmak ve yeni yapıya ilişkin istenen bilgileri sisteme yüklemek zorundadır. Çevre Bakanlığı
Daha da önemlisi, programa her müteahhit başvuramamaktadır.
Dünya Bankası Kredili Projede Müteahhit En Az Hangi Yetki Grubunda Olmalı?
Bakanlığın güncel şartına göre yapım işini üstlenen müteahhidin normal koşullarda en az G Yetki Grubu yeterliliğine sahip olması gerekir.
H ve G1 grupları için sınırlı bir istisna bulunmaktadır. Bu grupların üstlenebileceği proje en fazla zemin + 3 kat ve bunun dışında en fazla bir bodrum kat olacak şekilde sınırlandırılmıştır. Ayrıca tamamlanmış projelere ilişkin iş bitirme veya işi tamamladığını gösteren belgeler sunulmalıdır.
Adi ortaklıkta ise farklı bir kriter uygulanmakta; ortaklığın en fazla iki ortaklı olması ve en az D Yetki Grubu yeterliliğine sahip bulunması istenmektedir. Çevre Bakanlığı
Bu şart, malik açısından çok önemlidir.
Çünkü kat malikleri bütün diğer koşulları yerine getirse bile, seçtikleri yüklenici programın yeterlilik şartlarını taşımıyorsa proje finansman sistemine giremeyebilir.
Denklem Yapı Bu Şartı Sağlıyor mu?
Denklem Yapı internet sitesinde yayımlanan güncel kurumsal bilgilere göre Denklem Yapı F sınıfı, çatı kuruluşu Fenbay Mühendislik ise D sınıfı müteahhitlik yeterliliğine sahiptir.
Bakanlığın program için aradığı genel asgari seviye G olduğundan, Denklem Yapı’nın F ve Fenbay’ın D seviyesi bu minimum şartın üzerindedir. Denklem Yapı’nın sitesindeki Mayıs 2026 verilerine göre şirket yüksek yapılarda tek seferde 9.363 m², Fenbay ise 17.460 m² proje yapma kapasitesine sahiptir. Denklem Yapı, kentsel dönüşüm, inşaat
Bu nokta Dünya Bankası kredisi kullanılacak bir kentsel dönüşüm projesinde özellikle önemlidir: maliklerin krediye uygun olması kadar, yüklenicinin programa uygunluğu da baştan doğrulanmalıdır.
İnşaata Başladıktan Sonra Başvurabilir miyiz?
Bu konuda da önemli bir sınır bulunmaktadır.
Bakanlığın güncel açıklamasına göre yeni yapılacak yapıda temelle ilgili herhangi bir imalata başlanmamış olması gerekir. Grobeton yapılmış olması ise başvuruya engel değildir. Çevre Bakanlığı
Dolayısıyla Dünya Bankası finansmanından yararlanılması düşünülüyorsa, “önce inşaata başlayalım, krediyi sonra hallederiz” yaklaşımı ciddi risk yaratabilir.
Finansman stratejisinin inşaattan önce planlanması gerekir.
Bu da Denklem Yapı’nın önerdiği ön değerlendirme modelinin temel nedenlerinden biridir.
Kredi Parası Malikin Hesabına mı Yatıyor?
Hayır.
Programın en önemli güvenlik mekanizmalarından biri budur.
Onaylanan kredi malikin serbestçe kullanabileceği şekilde hesabına yatırılmaz. İnşaat başladıktan sonra yapı denetim sistemindeki ilerleme seviyesi veya ilgili idarenin yerinde tespiti esas alınır. Hak sahipleri adına yapılacak ödeme, maliklerin anlaştığı müteahhidin bankadaki vadesiz hesabına aktarılır. Çevre Bakanlığı
Üstelik kredinin tamamı tek seferde müteahhide verilmez.
İnşaat ilerledikçe ödeme yapılır.
Bu sistem hem kredi kaynağının gerçekten bina yapımında kullanılmasını hem de müteahhit ödemelerinin fiziksel ilerlemeyle ilişkilendirilmesini amaçlamaktadır.
Bakanlığın açıklamasına göre yapımın gecikmesi veya tamamlanmaması halinde, ödemelerin ilerleme seviyesine bağlı olması nedeniyle fesih mekanizması da uygulanabilmektedir. Programda müteahhidin inşaatı yaklaşık 18 ay içerisinde tamamlaması beklenmektedir. Çevre Bakanlığı
Dünya Bankası Kentsel Dönüşüm Kredisinin En Büyük Avantajı Nedir?
En büyük avantaj yalnızca %0,69 faiz değildir.
Asıl avantaj, kentsel dönüşümün finansman açığını uzun vadeye yayabilmesidir.
Örneğin bir apartmanda müteahhit, mevcut imar hakkı ve yeni inşaat maliyeti nedeniyle maliklerden dairelerinin yanında nakit katkı istemek zorunda kalabilir. Maliklerin önemli bölümü bu katkıyı peşin karşılayamıyorsa dönüşüm gerçekleşmeyebilir.
Dünya Bankası finansmanı bu noktada devreye girebilir.
Malik, uygun bulunması halinde kendi katkısının 3 milyon TL’ye kadar olan kısmını uzun vadeli krediyle finanse edebilir. Böylece yalnızca müteahhide verilecek bağımsız bölüm sayısına dayalı klasik kat karşılığı model yerine, arsa payı + malik finansmanı + müteahhit payı birlikte optimize edilebilir.
Bu bazı projelerde maliklerin yeni binada daha fazla metrekare veya daha yüksek değer koruyabilmesine imkân sağlayabilir.
Ancak bunun mümkün olup olmadığı her bina için ayrı fizibilite gerektirir.
Denklem Yapı ile Dünya Bankası Kredi Süreci Neden Daha Kolay Yönetilebilir?
Burada önemli bir ayrım yapmak gerekir: Denklem Yapı kredi onayı veren kurum değildir ve hiçbir müteahhit “Dünya Bankası kredisini kesin çıkarma” garantisi veremez.
Kredi onayı, proje uygunluğu, Bakanlık değerlendirmesi, bankanın kredibilite incelemesi ve her malikin kişisel mali durumuna bağlıdır.
Denklem Yapı’nın sağlayabileceği avantaj krediyi garanti etmek değil, kredi başvurusuna hatalı ve hazırlıksız girme ihtimalini azaltmaktır.
Bu çok önemli bir farktır.
Denklem Yapı’nın internet sitesindeki kurumsal bilgilere göre şirket 51 yılı aşan sektör deneyimine, 155’in üzerinde tamamlanmış projeye, 210.000 m²’nin üzerinde gerçekleştirilmiş inşaat alanına ve 1.520’den fazla teslim edilmiş bağımsız bölüme sahiptir. Şirket ayrıca mühendislik, mimarlık, maliyet ve proje yönetimini aynı süreç içerisinde ele aldığını belirtmektedir. Denklem Yapı, kentsel dönüşüm, inşaat
Dünya Bankası finansmanlı projede bu yaklaşımın değeri, daha riskli yapı tespiti yapılmadan önce ortaya çıkar.
Denklem Yapı Dünya Bankası Kredisi Ön Değerlendirmesinde Ne Yapar?
Bizim yaklaşımımız, malikleri doğrudan resmî sürece sokup daha sonra sorunlarla karşılaşmak yerine, mümkün olan kontrolleri resmî başvurudan önce yapmaktır.
Önce binanın mevcut tapu yapısı, bağımsız bölüm sayısı, arsa payları, mevcut proje ve imar verileri incelenir. Yeni binada yaklaşık ne kadar inşaat alanı üretilebileceği ve projenin ekonomik olarak yapılabilir olup olmadığı belirlenir.
Ardından maliklerin Dünya Bankası finansmanı açısından ön incelemesi yapılır.
Tapuda mevcut ipotek var mı?
Açık haciz, icra veya takip bulunuyor mu?
Mülkiyet yapısı krediye uygun mu?
Malikin talep edeceği kredi tutarı nedir?
Yaklaşık taksit ne olur?
Belgelenebilir hane geliri bu taksiti karşılamaya yeterli görünüyor mu?
Malik faiz indirimi kategorilerinden birine girebilir mi?
Bütün bunlar resmî kredi onayı değildir. Ancak başvurunun daha ilk aşamasında görülebilecek sorunların önceden tespit edilmesini sağlar.
Sonraki aşamada binanın tamamı ele alınır.
Örneğin 20 malik bulunan bir apartmanda yalnızca bir malikin durumunu bilmek yeterli değildir. Kaç malikin finansmana ihtiyacı olduğu, yaklaşık ne kadar kredi kullanabileceği, kaç kişinin kredi kriterlerini karşılayabileceği ve kredi çıkmaması halinde projenin alternatif finansman modelinin ne olacağı birlikte hesaplanmalıdır.
Bu çalışma sonucunda Dünya Bankalı ve Dünya Bankasız iki ayrı finansman senaryosu oluşturulabilir.
Böylece kat malikleri yalnızca “kredi çıkar mı?” sorusunun değil, “kredi çıkarsa ne olur, çıkmazsa ne olur?” sorusunun da cevabını sözleşme imzalamadan önce görebilir.
Ön Değerlendirme Kredi Onay İhtimalini Nasıl Güçlendirir?
Burada kullandığımız “onaya yaklaştırmak” ifadesinin anlamı kredi sonucunu garanti etmek değildir.
Ama dosyanın reddedilmesine veya sürecin aksamasına yol açabilecek öngörülebilir problemleri daha baştan azaltmak mümkündür.
Örneğin malik mevcut ipoteğinin kredi başvurusuna engel olabileceğini bilmiyorsa bunu aylar sonra öğrenebilir. Oysa ön incelemede tapu takyidatı kontrol edildiğinde konu resmî başvurudan önce görülebilir.
Aynı şekilde 3 milyon TL kredi kullanmayı planlayan bir malikin belgelenebilir geliri taksit kriterini karşılamıyorsa, bütün projenin finansman planını bu 3 milyon TL kesin gelecekmiş gibi kurmak doğru değildir.
Müteahhidin yetki grubu uygun değilse bunu ruhsat sonrasında öğrenmek de ciddi zaman kaybına neden olabilir.
Sözleşmede Bakanlığın istediği Ek Taahhütname yoksa dosyanın tamamlanması gerekir.
Temel imalatına başlanmışsa başvuru hakkı açısından sorun ortaya çıkabilir.
ARAAD’a girilecek proje bilgileri, YKN, ruhsat ve diğer belgeler birbiriyle uyumsuzsa süreç uzayabilir.
Denklem Yapı’nın ön değerlendirme modelinin amacı bu nedenle basittir:
Resmî başvuruyu deneme-yanılma yöntemiyle yapmak yerine, başvurudan önce mümkün olduğunca hazır bir dosya oluşturmak.
Denklem Yapı’nın Teknik Kapasitesi Bu Süreçte Neden Önemli?
Dünya Bankası programı yalnızca finansal kriterlere bakmıyor; yüklenici yeterliliği de arıyor.
Bakanlığın genel şartı en az G Yetki Grubu iken, Denklem Yapı’nın sitesinde F sınıfı, Fenbay Mühendislik’in ise E sınıfı yeterlilik beyan edilmektedir. Denklem Yapı, kentsel dönüşüm, inşaat
Bunun yanında Denklem Yapı’nın yayımladığı verilere göre grup geçmişinde 155’in üzerinde tamamlanan proje, 210.000 m²’nin üzerinde inşaat alanı ve 1.520’den fazla teslim edilmiş bağımsız bölüm bulunmaktadır. Denklem Yapı, kentsel dönüşüm, inşaat
Kentsel dönüşümde önemli olan yalnızca ruhsat alıp kaba inşaatı başlatmak değildir.
İmar analizi, mimari proje, maliyet hesabı, malik sözleşmeleri, finansman, satın alma, taşeron yönetimi, yapı denetimi, hakediş, ARAAD süreci, teslim ve yapı kullanma izin belgesine kadar uzanan zincirin tamamının yönetilmesi gerekir.
Dünya Bankası finansmanı kullanıldığında bu zincire bir de kredi ve hakediş kontrolü eklenmektedir.
Bu nedenle proje yönetim kapasitesi klasik bir kat karşılığı projeye göre daha önemli hale gelir.
Malik Dünya Bankası Kredisi Kullanmak Zorunda mı?
Hayır.
Program uygun maliklere bir finansman imkânı sunar. Her malikin mutlaka kredi kullanması gerektiği anlamına gelmez.
Bir malik kendi payına düşen ödemeyi nakit karşılayabilirken başka bir malik kredi kullanabilir. Başka bir malik ise daha düşük tutarda kredi talep edebilir.
Bu nedenle aynı apartmanda farklı finansman kaynaklarının birlikte kullanılması mümkündür.
Projenin mali modeli hazırlanırken önemli olan, her malikin ödeme kaynağının baştan tanımlanmasıdır.
Hisseli Tapusu Olan Malik Kredi Kullanabilir mi?
Evet.
Bakanlık, hisseli tapusu bulunan hak sahiplerinin hisseleri oranında krediden yararlanabileceğini açıkça belirtmektedir. Miras yoluyla edinilmiş taşınmazlarda da mirasçılar, mirasçı olduklarını belgelemeleri halinde riskli yapıdaki payları oranında finansmandan yararlanabilir. Çevre Bakanlığı
Ancak Haziran 2026 kılavuzunda, bağımsız bölüm üzerine ipotek kurulması gerektiğinden iştirak halinde mülkiyetin gerektiğinde paylı mülkiyete dönüştürülmesi gerektiği de belirtilmektedir. Webdosya
Bu nedenle tapu yapısının başvuru öncesinde incelenmesi önemlidir.
Kat İrtifakı Kredi Başvurusundan Önce Çıkmış Olmak Zorunda mı?
Bakanlığın yayımladığı güncel başvuru sürecinde yeni binanın kat irtifakı tapularının kredi proje başvurusundan önce çıkarılmış olması genel bir ön şart olarak sayılmamaktadır.
Müteahhit başvurusunda esas bilgiler arasında riskli yapının YKN’si ve yeni yapı için yapı ruhsatı bülten numarası bulunmaktadır. Bakanlık proje dosyasını uygun bulduktan sonra maliklerin bireysel başvuruları açılır. Çevre Bakanlığı
Dolayısıyla kat irtifakı konusu ile Dünya Bankası kredi proje başvurusunun başlangıç koşullarını birbirinden ayırmak gerekir.
Dünya Bankası Kredisi Müteahhit Açısından Ne Değiştirir?
Müteahhit açısından en önemli değişiklik tahsilat sistemidir.
Normal bir kat karşılığı veya malik katkılı projede ödemeler sözleşmede belirlenen tarihlerde doğrudan maliklerden alınabilir.
Dünya Bankası finansmanında ise krediyle karşılanan bölüm, inşaatın gerçekleşme seviyesine bağlı olarak ödenir.
Bu durum müteahhit açısından daha fazla belge, takip ve hakediş yönetimi gerektirirken malik açısından önemli bir kontrol mekanizması yaratır.
Para, bina ilerlemeden tamamen yükleniciye verilmez.
Bu sistem doğru yönetildiğinde hem malikin hem de finansmanı sağlayan kurumun riskini azaltır.
Dünya Bankası Kentsel Dönüşüm Kredisi Her Bina İçin Doğru Çözüm mü?
Hayır.
Bazı projelerde imar artışı veya arsa değeri o kadar yüksektir ki müteahhit bütün inşaat maliyetini kendi payına düşen bağımsız bölümlerle karşılayabilir ve maliklerden herhangi bir nakit katkı alınmasına gerek kalmayabilir.
Böyle bir durumda maliklerin kredi kullanmasına ihtiyaç olmayabilir.
Bazı projelerde ise imar hakkı düşük, mevcut malik metrekaresi yüksek veya inşaat maliyeti yüksek olabilir. Müteahhit yalnızca kendisine kalacak bağımsız bölümlerle projeyi finanse edemeyebilir.
Dünya Bankası finansmanı özellikle bu ikinci gruptaki projelerde önemli hale gelebilir.
Bu nedenle ilk soru “3 milyon TL kredi alabilir miyiz?” olmamalıdır.
İlk soru şudur:
Bu binanın dönüşüm finansman açığı ne kadar?
Bu hesap yapıldıktan sonra Dünya Bankası kredisine gerçekten ne kadar ihtiyaç olduğu belirlenmelidir.
Denklem Yapı’nın Önerdiği Model: Önce Fizibilite, Sonra Riskli Yapı Süreci
Kentsel dönüşümde geri dönüşü zor aşamalardan biri resmî riskli yapı sürecidir.
Bu nedenle Denklem Yapı olarak yaklaşımımız, mümkün olan teknik ve finansal fizibiliteyi riskli yapı sürecinden önce yapmaktır.
Önce mevcut bina ve arsa incelenir.
İmar potansiyeli hesaplanır.
Yaklaşık yeni proje oluşturulur.
Maliklere ve müteahhide kalacak bağımsız bölümler belirlenir.
İnşaat maliyeti hesaplanır.
Malik katkısı gerekiyorsa ortaya çıkarılır.
Dünya Bankası finansmanı kullanılacaksa maliklerin ön uygunlukları değerlendirilir.
Dünya Bankalı ve Dünya Bankasız finansman senaryoları karşılaştırılır.
Yüklenici yeterliliği kontrol edilir.
Ancak bütün bu çalışma sonucunda proje teknik, hukuki ve ekonomik olarak yapılabilir görünüyorsa resmî dönüşüm sürecine geçilir.
Bu yöntem kredi onayını garanti etmez.
Fakat belirsizliği azaltır.
Dünya Bankası Kredisi İçin En Kritik Nokta: Bina Değil, Dosyanın Tamamı Uygun Olmalı
Bu programı anlamanın en kolay yolu budur.
Sadece bina uygun olursa yetmez.
Sadece malik uygun olursa yetmez.
Sadece müteahhit uygun olursa yetmez.
Bina + proje + müteahhit + malik + finansman birlikte uygun olmalıdır.
Riskli yapı tespiti binayı programa sokar.
Doğru proje binanın yeniden yapılabilirliğini gösterir.
Uygun yetki grubundaki müteahhit yapım tarafını sağlar.
Malikin gelir ve kredi durumu bireysel finansmanı belirler.
ARAAD ve Bakanlık değerlendirmesi bütün sistemi birbirine bağlar.
Bu nedenle Dünya Bankası kentsel dönüşüm finansmanı klasik bir banka kredisi gibi değil, proje finansmanı mantığıyla ele alınmalıdır.
Sonuç: 3 Milyon TL Dünya Bankası Kredisi Kentsel Dönüşümde Ne Sağlıyor?
Dünya Bankası finansmanlı İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi, özellikle yüksek inşaat maliyetleri nedeniyle dönüşüm kararı almakta zorlanan riskli yapı maliklerine önemli bir alternatif sunmaktadır.
Güncel Haziran 2026 kılavuzuna göre uygun hak sahipleri için bir bağımsız bölüm başına 3 milyon TL’ye kadar kredi, aylık %0,69 faiz, ilk 12 ay geri ödemesiz dönem ve sonrasında 180 aya kadar geri ödeme süresi bulunmaktadır. Webdosya
Ancak 3 milyon TL otomatik bir hak değildir.
Binanın 6306 kapsamında uygun olması, müteahhidin gerekli yeterliliği taşıması, projenin Bakanlık tarafından kabul edilmesi ve her malikin bireysel kredibilite şartlarını sağlaması gerekir.
Bu nedenle Dünya Bankası finansmanıyla yapılacak kentsel dönüşümde en değerli çalışma kredi başvurusunun kendisinden önce başlar.
Denklem Yapı olarak uyguladığımız ön değerlendirme modeli tam olarak buna dayanır:
Önce binayı, imarı, projeyi, maliyeti, müteahhit yeterliliğini ve maliklerin finansman durumunu analiz ediyoruz. Ardından Dünya Bankalı ve Dünya Bankasız senaryoları oluşturuyoruz. Resmî sürece, öngörülebilir sorunları mümkün olduğunca önceden çözmüş bir dosyayla girmeyi hedefliyoruz.
Kredi kararını banka ve ilgili kamu kurumları verir; hiçbir özel şirket kredi onayını garanti edemez. Denklem Yapı’nın farkı, garanti vermek yerine başvuruyu doğru hazırlamak, uygunluğu önceden kontrol etmek ve malik ile müteahhit tarafındaki süreci tek bir proje yönetimi altında koordine etmektir.
Çünkü kentsel dönüşümde asıl hedef yalnızca eski binayı yıkmak değildir.
Doğru finansmanla, doğru projeyle ve doğru mühendislikle yeni binayı güvenle tamamlamaktır.
Denklem Yapı – Kentsel Dönüşüm ve Ücretsiz Ön Değerlendirme
Not: Bu yazı Eylül 2026 itibarıyla yayımlanmış resmî bilgiler esas alınarak hazırlanmıştır. Kredi limitleri, faiz oranları, başvuruya açık iller ve uygulama şartları zaman içinde değişebilir. Kesin kredi tutarı ve ödeme planı ilgili banka ve Kentsel Dönüşüm Başkanlığı değerlendirmesi
Bilgi almak için aşağıdaki formu doldurun.
Uzman ekibimiz en kısa sürede sizinle iletişime geçecektir.

